Όλα όσα θέλετε να μάθετε για την εγκυμοσύνη την εποχή του Covid-19

    Ο μαιευτήρας – γυναικολόγος dr. Ηλίας Κατσίκης σας απαντάει σε όλες τις ερωτήσεις που αφορούν την εγκυμοσύνη και τον covid-19.

    Ποια είναι η βασική συμβουλή για τις έγκυες γυναίκες και τον Covid-19;

    Μελέτες μας  δείχνουν ότι οι έγκυες γυναίκες δεν εμφανίζουν περισσότερες πιθανότητες να νοσήσουν με  COVID-19 από άλλους υγιείς ενήλικες. Ωστόσο, ένας μικρός αριθμός αυτών μπορεί να νοσήσει και αν γίνει αυτό, περίπου τα 2/3 των εγκύων δεν έχουν καθόλου συμπτώματα ή  έχουν ήπια συμπτώματα γρίπης ή απλού κρυολογήματος.

    Οι έγκυες γυναίκες που πάσχουν από COVID-19 ενδέχεται να νιώθουν περισσότερη αδιαθεσία σε σύγκριση με τις μη έγκυες γυναίκες, ιδιαίτερα κατά το τρίτο τρίμηνο. Γι’αυτό και  έχουν συμπεριληφθεί στη λίστα των ατόμων με μέτριο κίνδυνο (κλινικά ευάλωτοι) ως προφύλαξη. Σίγουρα θα πρέπει να ακολουθούν τις τελευταίες οδηγίες (πλύσιμο χεριών, μάσκα και κοινωνική απομόνωση) και φυσικά να αποφεύγουν όποιον έχει συμπτώματα του COVID-19. Ακόμα περισσότερη προσοχή θέλει εάν είναι στο τρίτο τρίμηνο (έγκυος άνω των 28 εβδομάδων), που θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικές με τις κοινωνικές τους επαφές.  

    Επομένως συμβουλεύω να:

    ·         Ακολουθείτε τις οδηγίες για την κοινωνική απόσταση, τήρηση όλων των κανόνων προσωπικής υγιεινής και την κατάλληλη χρήση καλυμμάτων προσώπου.

    ·         Παραμείνετε δραστήριες με τακτική άσκηση, υγιεινή ισορροπημένη διατροφή και συμπληρώματα φολικού οξέος και βιταμίνης D για να βοηθήσετε στην υποστήριξη μιας υγιούς εγκυμοσύνης.

    ·         Πραγματοποιείτε όλες τις απαραίτητες εξετάσεις εγκυμοσύνης και τα προγεννητικά ραντεβού σας  (εκτός εάν σας συμβουλεύσει ο γιατρός σας για κάποιο λόγο να μην το κάνετε).

    Τι πρέπει να κάνω εάν εμφανίσω συμπτώματα COVID-19;

     

    Τα κύρια συμπτώματα του COVID-19 είναι η υψηλή θερμοκρασία, συνεχής έντονος βήχας ή απώλεια οσμής ή/και γεύσης (ανοσμία). Τι είναι καλό να κάνετε;

    ·         Θα πρέπει να ενημερώσετε τον γιατρό σας ότι έχετε συμπτώματα COVID-19.

    ·         Εάν αισθάνεστε ότι τα συμπτώματά σας επιδεινώνονται ή δεν βελτιώνονται, αυτό μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι αναπτύσσετε μια πιο σοβαρή λοίμωξη που απαιτεί εξειδικευμένη φροντίδα. Πάλι συμβουλευτείτε τον γιατρό σας.

    Τι επίδραση έχει ο COVID-19 στις εγκύους;

    Όπως αναφέραμε παραπάνω, οι περισσότερες έγκυες γυναίκες με covid-19 έχουν ήπια συμπτώματα, όπως ένα απλό κρυολόγημα.

    Μελέτες όμως, έχουν δείξει ότι υπάρχουν υψηλότερα ποσοστά εισδοχής σε μονάδες εντατικής θεραπείας για έγκυες γυναίκες με COVID-19 σε σύγκριση με μη έγκυες γυναίκες με COVID-19.

    Οι έγκυες γυναίκες άνω των 35 ετών,  που είχαν ΔΜΣ 25 ή περισσότερο και εκείνες που είχαν προϋπάρχοντα ιατρικά προβλήματα, όπως υψηλή αρτηριακή πίεση και διαβήτη, είχαν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης σοβαρής ασθένειας και απαιτούν εισαγωγή στο νοσοκομείο.  

    Ποια επίδραση θα έχει ο COVID-19 στο μωρό μου εάν βγω θετική;

    Τα σημερινά στοιχεία δείχνουν ότι εάν έχετε τον ιό, είναι απίθανο να προκαλέσετε προβλήματα στην ανάπτυξη του μωρού σας και μέχρι στιγμής δεν υπήρξαν αναφορές για αυτό.

    Δεν υπάρχουν επίσης στοιχεία που να δείχνουν ότι η μόλυνση με COVID-19 στην αρχή της εγκυμοσύνης αυξάνει την πιθανότητα αποβολής.

    Η μετάδοση του COVID-19 από μια γυναίκα στο μωρό της κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ή του τοκετού (η οποία είναι γνωστή ως κάθετη μετάδοση) φαίνεται να είναι ασυνήθιστη. Το εάν ένα νεογέννητο μωρό θα έχει COVID-19 δεν επηρεάζεται από τον τρόπο γέννησης, την επιλογή σίτισης ή εάν η γυναίκα και το μωρό μένουν μαζί.

    Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι στις περισσότερες από τις αναφερόμενες περιπτώσεις νεογέννητων μωρών που αναπτύσσουν COVID-19 πολύ σύντομα μετά τη γέννηση, τα μωρά παρέμειναν καλά.

    Τα μωρά που γεννιούνται πριν από την πλήρη περίοδο (πριν από 37 εβδομάδες) είναι ευάλωτα σε προβλήματα που σχετίζονται με την πρόωρη γέννηση.

    Γιατί οι έγκυες γυναίκες ανήκουν σε ευάλωτη ομάδα;

    Οι έγκυες γυναίκες έχουν συμπεριληφθεί στη λίστα των ατόμων με μέτριο κίνδυνο (κλινικά ευάλωτοι) ως προφύλαξη. Αυτό συμβαίνει επειδή σε ένα μικρό ποσοστό των γυναικών η εγκυμοσύνη μπορεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο το σώμα σας χειρίζεται σοβαρές ιογενείς λοιμώξεις και ορισμένες ιογενείς λοιμώξεις όπως η γρίπη, είναι χειρότερες σε έγκυες γυναίκες.

    Μεταξύ των εγκύων γυναικών, ο υψηλότερος κίνδυνος σοβαρής αδιαθεσίας (σε περίπτωση που προσβληθεί από τον ιό) φαίνεται να είναι για όσες είναι 28 εβδομάδων ή και μετά. Αυτό είναι κάτι που οι μαιευτήρες γνωρίζουν εδώ και πολλά χρόνια σε σχέση με άλλες παρόμοιες λοιμώξεις (όπως η γρίπη) και έχουν συνηθίσει να φροντίζουν τις εγκύους σε αυτήν την κατάσταση.

    Τα σημερινά στοιχεία δείχνουν ότι η εισαγωγή στο νοσοκομείο μπορεί να είναι πιο συχνή σε έγκυες γυναίκες με COVID-19 από ό, τι σε μη έγκυες γυναίκες της ίδιας ηλικίας.

    Όλες οι έγκυες γυναίκες πρέπει να δώσουν ιδιαίτερη προσοχή στα μέτρα κοινωνικής απόστασης και στην καλή υγιεινή και ότι αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό κατά την εγκυμοσύνη 28 εβδομάδων και μετά.

     

    Πρέπει να πάρω συμπληρώματα βιταμίνης D;

    Η συμπλήρωση βιταμίνης D συνιστάται σε όλες τις γυναίκες κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

    Υπήρξαν ορισμένες αναφορές ότι τα άτομα με χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο σοβαρών αναπνευστικών επιπλοκών εάν εμφανίσουν COVID-19. Ωστόσο, δεν υπάρχουν αρκετά στοιχεία που να δείχνουν ότι η λήψη βιταμίνης D αποτρέπει τη μόλυνση με COVID-19 ή είναι μια αποτελεσματική θεραπεία.

    Οι περισσότεροι άνθρωποι που ζουν στο βόρειο ημισφαίριο έχουν χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D. Επομένως, συμβουλεύουμε όλες τις έγκυες γυναίκες να εξετάσουν το ενδεχόμενο λήψης 10 μικρογραμμαρίων βιταμίνης D την ημέρα για να διατηρήσουν τα οστά και τους μυς τους υγιείς.

    Πρέπει  να εμβολιαστώ κατά της γρίπης;

    Όλες οι έγκυες γυναίκες ενθαρρύνονται να κάνουν  εμβολιασμό κατά της γρίπης, για να είναι ασφαλής σε οποιοδήποτε στάδιο της εγκυμοσύνης,  από τις πρώτες εβδομάδες μέχρι τον τοκετό. Οι περισσότεροι άνθρωποι αναρρώνουν γρήγορα από τη γρίπη, αλλά η ανάπτυξη της γρίπης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορεί να είναι σοβαρή για έναν μικρό αριθμό γυναικών και των μωρών τους. Αυτό συμβαίνει επειδή η εγκυμοσύνη μπορεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο το σώμα σας χειρίζεται ιογενείς λοιμώξεις.

    Ο εμβολιασμός κατά της γρίπης είναι ιδιαίτερα σημαντικός κατά την πανδημία COVID-19. Μερικά από τα συμπτώματα της γρίπης όπως πυρετός, βήχας, δύσπνοια και κόπωση, είναι παρόμοια με αυτά του COVID-19.

    Είναι πιθανό να μολυνθείτε ταυτόχρονα με γρίπη και COVID-19, και η έρευνα της Δημόσιας Υγείας δείχνει ότι εάν πάρετε και τα δύο ταυτόχρονα, μπορεί να είστε πιο σοβαρά άρρωστοι από ό, τι εάν έχετε μολυνθεί μόνο με έναν ιό. Επομένως, συνιστούν ανεπιφύλακτα να εμβολιαστούν οι έγκυες γυναίκες κατά της γρίπης αυτόν τον χειμώνα.

    Τι πρέπει να κάνω εάν έχω πυρετό,  βήχα ή και τα δύο, όταν είμαι έγκυος;

    Εάν ανεβάζετε πυρετό ή έχετε βήχα ή και τα δύο, κατά την εγκυμοσύνη, θα πρέπει να κανονίσετε να κάνετε τεστ κορονοϊού (COVID-19). Περιμένοντας το αποτέλεσμα θα πρέπει να απομονωθείτε.

    Λάβετε επίσης υπόψη σας τις άλλες πιθανές αιτίες πυρετού  κατά την εγκυμοσύνη. Συγκεκριμένα, αυτά περιλαμβάνουν λοιμώξεις ούρων (κυστίτιδα) και σπάσιμο των νερών.

    Ποια είναι η συμβουλή για έγκυες γυναίκες με μεγαλύτερα παιδιά που φοιτούν στο σχολείο;

    Οι έγκυες γυναίκες κατατάσσονται  στην ευάλωτη κατηγορία ως προφύλαξη κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, χωρίς αυτό να σημαίνει πως διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης COVID-19 από άλλους υγιείς ενήλικες.

    Ωστόσο, υπάρχουν επιπλέον ανησυχίες για τις εγκύους στο τρίτο τρίμηνο. Αυτό βασίζεται σε στοιχεία από τη μελέτη UKOSS σχετικά με έγκυες γυναίκες που εισήχθησαν με COVID-19 σε νοσοκομεία από τον Μάρτιο έως τον Αύγουστο του 2020. Επομένως, οι έγκυες γυναίκες πρέπει να δώσουν ιδιαίτερη προσοχή στα μέτρα κοινωνικής απόστασης και στην καλή υγιεινή και αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό κατά την εγκυμοσύνη 28 εβδομάδων και μετά.

    Όταν μεταφέρετε τα παιδιά σας στο σχολείο, θα πρέπει να διασφαλίσετε ότι ασκείτε κοινωνικές αποστάσεις – μείνετε δύο μέτρα μακριά από δασκάλους και άλλους γονείς και μην μπείτε μέσα στο κτίριο.

    Θυμηθείτε να πλένετε τα χέρια σας και να χρησιμοποιείτε αντισηπτικά, όταν επιστρέφετε στο σπίτι εσείς και τα παιδιά σας.

    Πώς θα επηρεάσει η πανδημία COVID-19 τα συνηθισμένα προγεννητικά και μεταγεννητικά ραντεβού μου;

    Κατανοούμε ότι θα μπορούσε να είναι μια αγχωτική και ανήσυχη στιγμή εάν είστε έγκυος ή έχετε γεννήσει πρόσφατα κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19.

    Μπορεί να υπάρξουν κάποιες αλλαγές στο πώς, πότε και πού πραγματοποιούνται τα ραντεβού σας με τον γιατρό σας.  

    Η προγεννητική και μεταγεννητική φροντίδα είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της ασφάλειας σας και του μωρού σας κατά την εγκυμοσύνη, τη γέννηση και μετά.

    Η φροντίδα σας μπορεί να περιλαμβάνει περισσότερες επισκέψεις στο σπίτι ή κάποια φροντίδα και υποστήριξη μπορεί να παρέχεται μέσω τηλεφώνου. 

    Οι επιλογές τοκετού μου θα επηρεαστούν από την πανδημία COVID-19;

    Όπως όλοι οι τομείς της φροντίδας, οι υπηρεσίες μητρότητας έχουν επηρεαστεί από την πανδημία, αλλά οι μονάδες εργάζονται για να διασφαλίσουν ότι οι υπηρεσίες παρέχονται με ασφαλή τρόπο, με τα επίπεδα προσωπικού που χρειάζονται και την ικανότητα παροχής επείγουσας περίθαλψης όπου είναι απαραίτητο.

     Θα μπορώ να έχω μαζί μου τον σύντροφό μου κατά τη γέννα;

    Ναι, μπορείτε προς το παρόν, τηρώντας όλα τα απαραίτητα μέτρα προστασίας.

    Εάν όμως ο σύντροφος σας έχει συμπτώματα COVID-19 ή έχει πρόσφατα διαγνωστεί  θετικός για COVID-19 ή απαιτείται να αυτό-απομονωθεί για άλλους λόγους (π.χ. πρόσφατη επαφή ενός μολυσμένου ατόμου), θα πρέπει να ακολουθήσει κυβερνητικές συμβουλές και να απομονωθεί αυτόματα στο σπίτι, για να προστατεύσετε την υγεία σας, άλλων γυναικών και μωρών και του προσωπικού μητρότητας που σας υποστηρίζει.

    Σε ορισμένα νοσοκομεία και μονάδες μητρότητας, εξακολουθούν να ισχύουν περιορισμοί στην επίσκεψη.

     Θα πρέπει να κάνω τεστ για COVID-19;

    Ανεξάρτητα από το εάν έχετε συμπτώματα COVID-19 ή όχι, θα χρειαστεί πριν τον τοκετό να εξεταστείτε για Covid-19.

    Εάν έχετε προγραμματισμένη καισαρική  ή πρόκληση τοκετού, μπορεί να σας ζητηθεί να ακολουθήσετε μια περίοδο αυτο-απομόνωσης και να κάνετε τεστ για το COVID-19 πριν από την εισαγωγή.

    Μετά τη γέννηση του μωρού μου, υπάρχει αυξημένος κίνδυνος για εμένα ή για το μωρό μου;

    Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι οι γυναίκες που γέννησαν πρόσφατα διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο να προσβληθούν από το COVID-19.

    Το ανοσοποιητικό σύστημα μιας πρόσφατης εγκύου θεωρείται φυσιολογικό εκτός εάν έχει άλλες μορφές μόλυνσης ή υποκείμενης ασθένειας. Ωστόσο, θα πρέπει να ακολουθείτε  μια ισορροπημένη διατροφή, να κάνετε ήπια άσκηση και να ακολουθείτε όλα τα μέτρα προστασίας κατά του covid-19.

    Τα παιδιά, συμπεριλαμβανομένων των νεογέννητων μωρών, δεν φαίνεται να διατρέχουν υψηλό κίνδυνο να νοσήσουν.

    Ωστόσο, όλοι στο σπίτι θα πρέπει να είναι προσεκτικοί και να πλένουν καλά τα χέρια τους, όταν κρατάνε το μωρό.

    Οποιοσδήποτε έξω από το νοικοκυριό σας που εισέρχεται στο σπίτι σας πρέπει να προσέχει και να τηρεί ευλαβικά τους κανόνες υγιεινής.

    Πάντα να ζητάτε την συμβουλή του γιατρού σας και του παιδιάτρου σας για θέματα υγείας που αφορούν εσάς και το μωρό σας, καθ’ όλη την διάρκεια της πανδημίας.

     

    Τι πρέπει να κάνω αν νομίζω ότι  έχω COVID-19 ή έχω εκτεθεί σε αυτό;

    Εάν είστε έγκυος και έχετε υψηλή θερμοκρασία ή  συνεχή βήχα ή απώλεια ή αλλαγή στην αίσθηση της όσφρησης ή της γεύσης σας, θα πρέπει να μείνετε στο σπίτι για 10 ημέρες.

    Άμεσα να επικοινωνήσετε με τον γιατρό σας για να τον ενημερώσετε ότι έχετε συμπτώματα που υποδηλώνουν το COVID-19, ειδικά εάν έχετε ραντεβού τις επόμενες 10 ημέρες.

    Εάν κάνετε το τεστ κορονοιού και διαπιστωθεί πως έχετε μολυνθεί με COVID-19, είναι πιθανότερο να μην έχετε συμπτώματα και να συστηθεί να απομονωθείτε στο σπίτι.   

    Εάν αισθάνεστε ότι τα συμπτώματά σας επιδεινώνονται, τότε απαιτείται  εξειδικευμένη φροντίδα.

    Μπορώ να παρακολουθήσω τα προγεννητικά ραντεβού μου εάν είμαι σε απομόνωση;

    Θα πρέπει να επικοινωνήσετε με τον γιατρό σας για να τον ενημερώσετε ότι επί του παρόντος βρίσκεστε σε απομόνωση για ύποπτο / επιβεβαιωμένο COVID-19 και να ζητήσετε συμβουλές σχετικά με τα ραντεβού σας.

    Είναι πιθανό ότι τα συνηθισμένα προγεννητικά ραντεβού θα καθυστερήσουν έως ότου λήξει η απομόνωση. Εάν ο γιατρός σας συμβουλεύσει ότι το ραντεβού σας πρέπει να πραγματοποιηθεί, μπορούν να γίνουν οι απαραίτητες ρυθμίσεις. Για παράδειγμα, μπορεί να σας ζητηθεί να παρευρεθείτε σε διαφορετική ώρα ή σε διαφορετική κλινική, για να προστατεύσετε άλλους.

    Μπορώ να μεταδώσω το COVID-19 στο μωρό μου;

    Τρέχοντα στοιχεία δείχνουν ότι το να συμβεί μετάδοση από μια γυναίκα στο μωρό της κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ή της γέννησης (κάθετη μετάδοση), είναι ασυνήθιστο. Το εάν ένα νεογέννητο μωρό έχει COVID-19 δεν επηρεάζεται από τον τρόπο γέννησης, την επιλογή σίτισης ή εάν η γυναίκα και το μωρό μένουν μαζί. Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι στις περισσότερες αναφερόμενες περιπτώσεις νεογέννητων μωρών που αναπτύσσουν COVID-19 πολύ σύντομα μετά τη γέννηση, τα μωρά ήταν καλά.

    Ένας μικρός αριθμός μωρών έχει διαγνωστεί με COVID-19 λίγο μετά τη γέννηση, αλλά δεν είναι βέβαιο εάν η μετάδοση ήταν πριν ή αμέσως μετά τη γέννηση. Η ομάδα μητρότητάς σας θα διατηρήσει αυστηρά μέτρα ελέγχου και θα  παρακολουθεί στενά το μωρό σας.

    Θα ελεγχθεί το μωρό μου για COVID-19;

    Εάν έχετε νοσήσει ή υποψιάζεστε ότι έχετε COVID-19 κατά τη γέννηση του μωρού, θα εξεταστεί και το μωρό σας. Να είστε σίγουροι πως οι γιατροί, νεογνολόγοι, θα φροντίσουν καλά το μωρό σας.

    Θα μπορέσω να μείνω με το μωρό μου / να έρθω σε επαφή μαζί του, αν υποψιάζομαι ή επιβεβαιώσω το COVID-19;

    Οι γυναίκες με επιβεβαιωμένο COVID-19 έχουν συμβουλευτεί να χωριστούν από το μωρό τους για 14 ημέρες. Ωστόσο, αυτό μπορεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις στη σίτιση, όταν πρόκειται για αποκλειστικό θηλασμό.

    Συζητήστε με τον γιατρό σας τι είναι καλό να κάνετε τόσο για εσάς όσο και για το μωρό σας. 

    Πώς μπορώ να ταΐσω το μωρό μου εάν έχω υποψίες ή επιβεβαιώσει το COVID-19;

    Εάν έχετε υποψίες ή επιβεβαιώσει το COVID-19, θα πρέπει να διεξαχθεί μια συζήτηση σχετικά με τα οφέλη και τους κινδύνους της βρεφικής σίτισης, συμπεριλαμβανομένου του θηλασμού.

    Δεν υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις που να δείχνουν ότι ο ιός μπορεί να μεταφερθεί ή να μεταδοθεί στο μητρικό γάλα. Τα καλά αναγνωρισμένα οφέλη του θηλασμού και η προστασία που προσφέρει στα μωρά υπερτερούν των πιθανών κινδύνων μετάδοσης του COVID-19 μέσω του μητρικού γάλακτος.

    Υπό την προϋπόθεση ότι το μωρό σας είναι καλά και δεν απαιτεί φροντίδα στη μονάδα νεογνών, θα μείνετε μαζί μετά τη γέννηση.

    Ο κύριος κίνδυνος σίτισης είναι η στενή επαφή μεταξύ εσάς και του μωρού σας, εάν βήχετε ή φτερνίζεστε, καθώς τα σταγονίδια μπορεί να μεταφερθούν και έτσι να νοσήσει και το μωρό σας.

    Εάν επιλέξετε να ταΐσετε το μωρό σας με γάλα (φόρμουλα) συνιστάται να ακολουθείτε αυστηρά τις οδηγίες αποστείρωσης.

    Συνιστώνται οι ακόλουθες προφυλάξεις:

    -Πλύνετε τα χέρια σας πριν αγγίξετε το μωρό, την αντλία του μαστού ή τα μπουκάλια.

    -Προσπαθήστε να αποφύγετε το βήξιμο ή το φτέρνισμα στο μωρό σας κατά τη σίτιση (είτε με θηλασμό είτε με μπουκάλι).

    -Σκεφτείτε να φοράτε μάσκα ή κάλυμμα προσώπου κατά τη σίτιση.

    -Ακολουθήστε τις συστάσεις για τον καθαρισμό της αντλίας / φιαλών μετά από κάθε χρήση.

    -Εξετάστε το ενδεχόμενο να ζητήσετε από κάποιον που είναι υγιής,  να ταΐσει το μωρό με το μπουκάλι.